Polskie rolnictwo ma warunki, żeby wygrać na zmianie klimatu. Zdrowa gleba, niższy ślad węglowy, odporna produkcja to nie cele środowiskowe, to przewaga rynkowa. Dr Olaf Horbańczuk, Dyrektor ASAF i ekspert programu Climate Leadership UNEP/GRID-Warszawa, przedstawił tę perspektywę 31 marca br. w panelu „Klimat — ryzyki czy szanse dla biznesu?” podczas konferencji TAK — Transformacja. Adaptacja. Klimat. w Warszawie.
Regeneracja gleby, retencja wody, ograniczenie emisji metanu i dwutlenku węgla przekładają się na oszczędności na nawozach, energii i wodzie. Gospodarstwo dbające o zdrowie gleby jest bardziej odporne na susze i ekstremalne zjawiska pogodowe. Producent z niższym śladem węglowym zyskuje dostęp do nowych rynków zbytu, lepszych warunków kredytowych i instrumentów wsparcia.
Zrównoważone rolnictwo to nie koszt. To strategia konkurencyjna na najbliższe dekady. W Polsce mamy wszystko, żeby być w tym naprawdę dobrzy. Potrzebujemy tylko odwagi, żeby to świadomie wybrać.
– mówił podczas debaty dr Olaf Horbańczuk.
Polska ma do tego wyjątkowe warunki: relatywnie czyste gleby, duże zasoby ziemi, silną tradycję rolniczą i rosnący sektor przetwórczy. Globalny popyt na żywność rośnie, a według FAO wyżywienie 9,1 miliarda ludzi w 2050 roku wymaga zwiększenia światowej produkcji żywności o około 70 procent w stosunku do poziomu z lat 2005–2007. Wraz z popytem rosną wymagania dotyczące jakości i pochodzenia produktów. Konsumenci na rynkach zachodnich i azjatyckich są gotowi płacić premię za żywność z pełną, weryfikowalną historią produkcji. Anonimowość dostaw staje się barierą handlową, a odpowiedzią jest traceability, czyli szczegółowa dokumentacja każdej partii towaru od materiału siewnego przez zabiegi agrotechniczne aż po zbiór i logistykę.
Tematy klimatyczne nie znikają z agendy biznesowej, ale podejście do nich się zmienia. Coraz rzadziej mówi się o „ratowaniu planety”, a coraz częściej o efektywności, rentowności i odporności łańcucha dostaw, której zgodność środowiskowa jest integralną częścią. Duże sieci handlowe, banki i fundusze inwestycyjne już dziś pytają o ślad węglowy, bioróżnorodność i zarządzanie wodą, bo staje się to kryterium dostępu do rynku i kapitału. Sektor, który to rozumie i działa wyprzedzająco, wygrywa.
Udział dr. Horbańczuka w konferencji TAK jest częścią wieloletniej współpracy ASAF z UNEP/GRID-Warszawa. Jesteśmy partnerem instytucjonalnym Partnerstwa SDGs „Razem dla środowiska”, w 2025 r. uczestniczyliśmy jako partner merytoryczny w konferencji podsumowującej 10-lecie Agendy 2030, a nasz wkład do rekomendacji dla SDG 2 znalazł się w raporcie UNEP/GRID na lata 2026–2030. W 2022 r. zostaliśmy wyróżnieni przez UN Global Compact Network Poland za działania na rzecz klimatu i zrównoważonego rozwoju.